نکوداشت بیستونهمین سالگرد تأسیس انجمن صنفی طراحان گرافیک ایران
طراحی گرافیک در تلاطم بحران؛ از تنگناها تا تابآوری در عصر دیجیتال
مراسم نکوداشت بیستونهمین سالگرد تأسیس انجمن صنفی طراحان گرافیک ایران به همراه پنل تخصصی «طراحی در شرایط بحران»، عصر جمعه ۳ مهر ۱۴۰۵ در سالن استاد شهناز خانهی هنرمندان ایران برگزار شد.
به گزارش اتاق خبر خانهی هنرمندان ایران، در این مراسم قدردانی از اعضای هیئت مدیره ۹ دوره گذشته همچنین تقدیر از مشاوران و سرپرستان کمیتهها در ادوار مختلف به عمل آمد.
در بخشهای مختلف این مراسم، کلیپ یادبود درگذشتگان عضو انجمن، کلیپ تاریخچه انجمن و کلیپ تبریکهای بینالمللی پخش شد و نشست تدتاک: طراح به عنوان کارآفرین برپا شد.
سپس پنلی با عنوان «طراحی در شرایط بحران» برگزار شد که مجری آن حامد بیدی بود.
یکی از مهمانان پنل بیژن جناب، گرافیست پیشکسوت، با نگاهی تحلیلی به نقش دیزاین در بزنگاههای تاریخی، طراحی گرافیک در دوران بحران اشاره کرد و آن را فراتر از یک کنش هنری ساده و واکنشی هوشمندانه به ضربآهنگ حوادث دانست.
او با تأکید بر اینکه در هر بحرانی، اصلیترین چالش طراح، حساسیت به نمادهای ملی و انتقال سریع پیام به جامعه است، تصریح کرد: این وظیفه در عصر کنونی با ابزارهای دیجیتال تسهیل شده، اما در دهههای گذشته با پیچیدگیهای مضاعفی همراه بود؛ چرا که در آن دوران، طراحان علاوه بر بحرانهای محیطی، با سدهای بلند نظارتی نیز روبهرو بودند.
او با یادآوری دوران جنگ هشتساله که آغاز فعالیت حرفهایاش در سال ۱۳۶۳ با آن گره خورده بود، وضعیت مدیریت خلاقیت در آن سالها را بسیار دشوارتر از بحرانهای امروزی توصیف کرد و گفت: در آن دوران، جنگ به بخشی از زیست روزمره ما بدل شده بود و چنان به صدای موشک و ناامنی عادت کرده بودیم که کار را متوقف نمیکردیم؛ اما چالش اصلی، مدیریت سیستم و تیم در آن آشفتگی بود که به دلیل بینظمی و فقدان تجربههای پیشین، فشار زیادی بر دفاتر طراحی وارد میکرد و هماهنگی تیمها برای رسیدن به یک خروجی خلاقانه، فرآیندی بسیار فرساینده بود.
جناب با اشاره به محدودیتهای رسانهای در دهه شصت، از موانعِ سختگیرانه وزارت ارشاد گفت و یادآور شد: در آن دوره مسیر چاپ و انتشارِ هر اثر را به یک ماراتن طاقتفرسا بدل میکرد. در آن زمان، ابزار اصلی ما پوستر بود و برای عبورِ پیام از صافیهای نظارتی، باید مدام بر سرعت کار میافزودیم تا فرصت نشر را از دست ندهیم.
او در مقایسه با مدیریت تیمها در بحرانهای اقتصادی و اجتماعی امروز، اظهار داشت: با وجود تمامی فشارهای اقتصادی بر صنایع تولیدی که البته گاه در حوزههایی مثل صنایع چوب فضا را برای خلاقیت بازتر و نیاز جامعه را ملموستر میکرد مدیریت تیم در دوران دیجیتال کنونی بسیار سهلتر از گذشته است و این تفاوت ساختاری، بیش از هر چیز مرهون تغییر در ابزارهای انتقال پیام و کاهش فرآیندهای فرسایشی اداری در زنجیره تولید اثر است.
سجاد باغبان، دکترای تاریخ هنر و استادیار گروه موزه و گردشگری دانشگاه هنر اصفهان نیز در این پنل، با تحلیل دگردیسی ساختارهای حمایتی در فضای هنری ایران، گفت: فقدان حمایت دولتی در بزنگاههای بحرانی، برخلاف تصور رایج، زمینهساز فروپاشی نبوده، بلکه به تکثیری هوشمندانه در حامیان خصوصی انجامیده است.
او در این باره گفت: عدم حضور آن حامی مرکزی، یعنی دولت، باعث شد که حامیان خُرد و تکثرگرا پا به میدان بگذارند؛ پدیدهای که تابآوری فضای هنر را در برابر بحرانهای اخیر بهشدت افزایش داد.
این پژوهشگر با تأکید بر اینکه هنر در این سالها با تکیه بر ابزارهای نوین ارتباطی از توقف کامل گریخته است، افزود: برخلاف تحلیلهای بدبینانه، نوسانات اجتماعی نتوانست موتور هنر را متوقف کند؛ چرا که هنرمندان بهسرعت کانالهای ارتباطی جدیدی همچون اینستاگرام را جایگزین مجراهای سنتی کردند و با مخاطب خود بیواسطه سخن گفتند.
باغبان با اشاره به رونق این بازار خصوصی در میان گروههای درآمدی بالا، متذکر شد: این تکثیر حامیان و تغییر کانالهای فروش، نه تنها یک راهکار موقت برای بقا، بلکه نشانهای از شکلگیری یک سبک زندگی هنری جدید است که جایگاه خود را در لایههای مرفه جامعه تثبیت کرده است.
مهسا بهادری – اتاق خبر خانهی هنرمندان ایران
دیدگاه خود را بنویسید